Arquivos da etiqueta: artigos

‘Hybrid Spaces’: a teoría literaria hispánica reflexiona sobre as obras culturais que van máis alá do libro

O volume 9 da revista Hispanic Issues Online, do Departament of Spanish and Portuguese Studies da Universidade de Minnesotta, vén de publicarse na rede co título Hybrid Storyspaces: Redefining the Critical Enterprise in Twenty-First Century Hispanic Literature, editado por Christine Henseler e Debra A. Castillo. Canda el, as autoras habilitaron un espazo web no que continuar este traballo de reflexión, aberto a novas contribucións.

Tal e como apuntan no prólogo do volume, “o obxectivo de Hybrid Storyspaces é contribuír a repensar a teoría e práctica literaria hispánica e transnacional, tendo en conta a evolución das formas literarias do noso tempo. Examinamos as contrituvión á teoría e á práctica suxeridas por novos e híbridos espazos para contar historias, incluíndo os efectos na narrativa dos novos medios televisivos e cibernéticos (YouTube, blogs, Google maps, Yahoo Jukebox), novos xéneros (novelas videoclip, ficción zapping, docuficción, hipertexto), novos procesos (mashups, mapping, sampling, remixing) e novos foros críticos (blogs, páxinas web, vídeos, publicacións open-source).”

E engaden: “Mentres os artigos deste volume se centran sobre todo na importancia dos novos medios nos medios impresos, aínda que non exclusivamente, non pode seguir a sorprendernos que algunhas das máis excitantes e innovadoras obras culturais non se atoparán nunca nas páxinas dun libro; no canto diso, estárán dispoñibles para ver e descargar, en milleiros de sitios, a unha extensa e agradecida (se está altamente segmentada) audiencia potencial. Claramente “a internet” serve como taquigrafía dunha serie de tecnoloxías e formas artísticas que agora se fixeron populares en moitos círculos dos últimos vinte anos para acóo. Con todo, tales avances e formas foron relativamente pouco estudadas nos estudos literarios ou culturais do programas de Hispanismo, aínda que representan un fenómeno que, nas súas diferentes e ás veces problemáticas formas, atrae grandes debates non só asobre a forma cambiante da tecnoloxía, senón tamén sobre o acceso comparativo, a identidade e os proxectos culturais nacionais”.

A publicación está dividida en tres partes: Na primeira, titulada Creative Code-Switching contribúen Jorge Carrión (“The Bicephalous Writer: The Commingling of the Creative Writer and the Critic in a Single Body”, Germán Sierra (“PostDigitalism in Contemporary Spanish Fiction”), Edmundo Paz Soldán (“Cristina Rivera Garza’s Tweets”), Doménico Chiappe (“Enveloping Literature and Othes Challenges to the Multimedia Author”) e Rosina Conde (“Twenty Years of Internet Exploration”).

Na segunda parte, Technologies of Production and Consumption, escriben Agustín Fernández Mallo (“Topological Time in Proyecto Nocilla [Nocilla Project] and Postpoesía [Post-poetry] (and a brief comment on the Exonovel)”), Vicent Moreno (“Breaking the Code: “Generación Nocilla,” New Technologies, and the Marketing of Literature”), Virginia Newhall Rademacher (“The Art of Seduction: Truth or Fanfiction in the World of Lucia Etxebarria’s Online ‘Friends’ and the Blogosphere”), José Enrique Navarro (“You’ll Never Write Alone: Online Sharing Economy and the New Role of the Reader”) e Laura Borràs (“E-literature in Bytes and in Paper.The Digital Revolution inContemporary Literature from Spain”).

Na terceira e última parte, Remixing and Recycling Narrative Bits and Bytes, participan Andrew Brown (“An Archaeology of Digital Aesthetics: Musical Sampling in Rodrigo Fresán’s Señales captadas en el corazón de una fiesta“), Claire Taylor (“Post-Digital Remixes and Carnavalesque Relinkings: Eduardo Navas’s Goobalization”), Irene Depetris Chauvin (“Voice, Music and the Experience of the Neutral in Martín Rejtman’s Fictions”), Eduardo Ledesma (“Close Readings of the Historic and Digital Avant-Gardes: An Archeology of Hispanic Kinetic Poetry”) e Tori Holmes (“The Travelling Texts of Local Content: Following Content Creation, Communication and Dissemination via Internet Platforms in a Brazilian Favela”).

Como engadido, Luis Martín-Estudillo e Stephanie A. Mueller publican un ensaio titulado “Afterword: A Bookless Literature?”.

O último número da revista Artnodes celebra dez anos cartografando as interrelacións entre arte, ciencia e tecnoloxía

A revista Artnodes,editada pola UOC, editou hai uns meses o seu monográfico correspondente ao 2011 co título Nuevos medios, arte-ciencia y arte contemporáneo: ¿hacia un discurso híbrido?, no que se analizan e se poñen en cuestión as taxonomías da arte, nun “avance sixiloso” da hibridación de etiquetas cara a novos paradigmas.

O volume trata, como explica o seu coordinador Pau Alsina, “de facer dialogar as diferentes maneiras nas as prácticas artísticas se teñen agrupado e nomeado, atendendo a que xustamente non se trata unicamente dun «nome», dunha etiqueta sen consecuencia algunha, senón tamén dun conxunto informe de especificidades técnicas e materiais, culturais, sociais, económicas, políticas, ontolóxicas, estéticas, éticas, conceptuais das que se derivan gran cantidade de consecuencias que poden facernos expandir a nosa maneira de ver e vivir o mundo ou de sumirnos no máis absoluto dos silencios administrativos”.

Neste número 11 de Artnodes escriben Edward Shanken (“Nuevos medios, arte-ciencia y arte contemporáneo: ¿hacia un discurso híbrido?”), Cristina Albu (“Cinco grados de separación entre el arte y los nuevos medios: proyectos de arte y tecnología bajo el prisma crítico”), Jamie Allen (“¿Y si esto es lo que parece? Arte que imita a la vida y práctica artística tecnológica”), Jean Gagnon (“Dispositivo, instrumento, aparato: un ensayo de definiciones”), Ji-hoon Kim (“Reensamblar componentes, hibridar lo humano y la máquina: cine expandido interdisciplinario y las posibilidades de un discurso de las interfaces”), Philip Galanter (“Entre dos fuegos: el arte-ciencia y la guerra entre ciencia y humanidades”), Jane Prophet (“El artista en el laboratorio: una cooperación razonablemente traicionera”), Christiane Paul (“Los nuevos medios en el mainstream”), Ron Jones (“El híbrido poscrítico”) e Paul Rowlands Thomas (“Estrategias transdisciplinarias para las bellas artes y la ciencia”). Todos os artigos se poden ler online e en pdf.

Un novo volume de ‘Urbes Europaeae’ percorre as cidades virtuais da man do proxecto Le.es

A construción de imaxinarios e a súa xestión, a articulación mediante imaxes ou textos dos discursos da cidade e aspectos do patrimonio simbólico das cidades europeas son tema do grupo de estudo e investigación Urbes Europaeae, que vén de editar unha nova publicación co título Imaginarios culturales ante la globalización, editada por Javier Gómez-Montero, Christina Johanna Bischoff e Anxo Abuín, coordinador do proxecto Le.es.

Este novo volume, o segundo da colección Urbes Europaeae, que vén de publicar a editorial alemana Ludwig, contén unha sección dedicada a cidades virtuais na que participan varios autores vinculados á USC e en concreto ao proxecto Le.es, como Iria Castro López, que escribe un artigo titulado “Ciudades Virtuales. A propósito de Alletsator y Second Life”; Manuel del Río, cun artigo titulado “”Through the (Broken) Looking Glass”: gnosticismo urbano y cinematográfico”, e María Teresa Vilariño Picos, que escribe sobre “Ciudad y Trans-Urbanismo en los espacios virtuales”.

Outros investigadores da USC que participan son Samuel Solleiro, cun artigo titulado “La cámara recíproca: Amsterdam Global Village de Johan van der Keuken y la confrontación con lo real en el espacio urbano”, ou Rubén Lois González, con “De la ciudad a la postmetrópoli”. Do ámbito peninsular e europeo participan outros autores como Anne-Marie Autisser, Wiebke Best, Christina Johanna Bischoff, Anna Cerbo, Ur Apalategi, Ana Isabel Erdozáin, Joan Ramón Resina, Dirk Shubert, Jüri Talvet ou Ricardo Tejada.

Este volume é o resultado do segundo encontro do programa Urbes Europaeae, que se celebrou na Facultade de Filoloxía de Santiago de Compostela no 2009 cun seminario intensivo titulado «Cidades europeas ante a globalización. Identidades, hibridación e posibilidades da cultura», no que participaron ademais dos citados distintos académicos e escritores como Darío Villanueva, Suso de Toro, José Antonio Aldrey, Pedro de Llano ou Manuel Delgado.

O volume ‘E-Formes 2, Au risque du jeu’ aborda as relacións entre xogo e arte nas formas dixitais

O libro E-Formes 2, Au risque du jeu, coordinado por Monique Maza e Alexandra Saemmer, recolle os artigos e comunicacións presentados no congreso homónimo que se celebrou en Saint Etienne (Francia) en 2008.

A recollida destas actas reflicte o traballo multidisciplinar de investigadores e de artistas con moi diversas bagaxes, un campo cuxas producións dilúen as fronteiras entre artes e costumes que van alén dos paradigmas convencionais da análise e da crítica.

Aínda que moldeadas por programas informáticos, as “e-formas” actualízanse con palabras, imaxes e sons. Na fronteira entre obxectos artísticos posteados na Web e obxectos de comunicación deseñados para ela, reaprópianse das formas tradicionais, incorpónas ao seu propio medio e existen entre a programación e as prácticas interactivas.

Tanto se consideramos estas formas como lixeiras, brincadeiras e pouco transcendentes, e que operan baixo falsas pretensións, como recreadoras no seu sentido de parodia ou xenio poético, é importante recoñecer que estas e-formas son partes dunha paisaxe cultural que está aínda pouco clara e que os textos recollidos aquí teñen o mérito de explorar e empezar a clarificar.

O volume, que está todo escrito en francés, divídese en dúas seccións: 1) O xogo como espazo de resistencia, 2) Cando a arte se volve xogo. Nel participan ademais da propias editoras, Monique Maza e Alexandra Saemmer , distintos autores como Sébastien Genvo, Marida di Costa, Étienne Armand Amato e Fanny Georges, Estrella Rojas, Giovanna di Rosario, Ambroise Barras, Serge Bouchardon, Luc Dall’Armenllina, Laurent Pottier, Samuel Bianchini e Jean-Baptiste Labrune, Philippe Bootz, Marc Veyrat, Joël Gilles ou Mihai Christian Ile.

Artigo de Mª Teresa Vilariño Picos no 2º Volume da Revista de Estudos Literários do Centro de Literatura Portuguesa

O 2º Volume da Revista de Estudos Literários, coordenado por Manuel Portela e publicado pelo Centro de Literatura Portuguesa da Universidade de Coimbra, ven de saír do prelo, dedicado á “Literatura no Século XXI”. Entre outros inclúe artigos de expertos como Pedro Barbosa, Katherine Hayles, Philippe Bootz ou Luís Filipe B. Teixeira. A profesora titular da USC e membro do proxecto Le.es María Teresa Vilariño Picos contribúe cun artigo titulado “Re-Implacement: The Metamorphosis of the Literary Space in the Cyber-Cities” (pp 277-296).

Ofrecemos o artigo completo en pdf e a tradución do resumo:

“O estudo da literatura, do teatro, do cinema, das artes visuais, da televisión e da música vén experimentando unha evolución que produciu unha ruptura coas nocións de unidade, autoridade e espazo/tempo. Esta ruptura está a significar a emerxencia dun novo discurso teórico e novas maneiras de estudar as obras que constrúen a nova nocióon de literatura. Neste artigo, uso a noción de re-implacement de Edward S. Casey para referirme ao modo no que os lugares así como os eventos que ocorren dentro deles, son asimilados, procesados e representados polos medios artísticos que combinan diferentes técnicas e disciplinas. Desde ese punto de partida, analizo unha serie de textos que se poden definir como parte da cibercultura na que lectoespectador se atopa cun rico vocabulario terminolóxico que corresponde con conceptos como multimedia, transmedia, hipermedia e postmedia.”

No que atinxe ao resto do volume, velaquí un extracto do texto de introdución:

“O foco de atenção deste volume dirige-se para os aspetos tecnológicos e materiais que têm transformado as práticas de criação, comunicação e leitura literária, e cujos efeitos se fazem sentir transversalmente na cultura atual. Esta cultura tem sido descrita cada vez com mais frequência como uma cultura do software, isto é, como uma cultura cujas práticas e formas são mediadas e determinadas por programas digitais. A ubiquidade da mediação digital significa que se torna hoje difícil circunscrever práticas e formas artísticas que não tenham, em menor ou maior grau, integrado as novas condições materiais de produção nos seus processos. No caso particular da arte literária, a alteração em curso da ecologia medial implica a reconfiguração da relação entre o impresso e o digital, num processo que não é apenas de concorrência, mas também de cooperação e de retroalimentação. Considerar o tema ‘literatura no século XXI’ significa, neste caso, pensar a textualidade digital e a presença crescente do computador e da programação nas práticas literárias pós-World Wide Web”. (pp.5-6)

Recensión de ‘El hacedor (de Borges). Remake’, de Agustín F. Mallo, por Nela Fraga

Publicamos unha colaboración da investigadora da USC Nela Fraga Rivas, na que fai unha recensión da obra de Agustín Fernández Mallo El hacedor (de Borges). Remake. Este libro foi publicado por Alfaguara a comezos do 2011, pero meses máis tarde tivo que ser retirado do mercado pola demanda que a viúva de Borges, María Kodama, interpuxo contra Fernández Mallo por considerar que estabaa usar a obra do autor arxentino sen permiso, empezando polo seu título.

Á marxe da polémica, Nela Fraga tivo tempo para ler o libro e escribir esta recesión na que se abordan aspectos importantes sobre o exercicio de apropiacionismo e de postpoética que o autor coruñés afincado en Mallorca fixo a respecto da obra El hacedor, de Borges.

O artigo pódese ler en castelán neste pdf.

As actas do simposio “Microcontos e outras microformas” xa están publicadas na rede

No pasado mes de outubro a Universidade do Minho organizou en Braga o simposio internacional “Microcontos e outras microformas”, no que participaron investigadores de Portugal, España, Francia, Brasil, Polonia, Tunisia e Israel, especialistas en narrativas que debateron sobre “os novos ou renovados réximes de escrita e de leitura que están en xogo nesta forma hiperbreve”, tal como explican os organizadores na introdución das actas, que xa se poden consultar na súa versión online.

O simposio organizouse dentro do proxecto de investigación “Mutações do conto nas sociedades urbanas contemporâneas: exuberância e minimalismo”, financiado pola Fundação para a Ciência e a Tecnologia de Portugal, e nel puxéronse sobre a mesa divesas cuestións de orde xenealóxica, intertextual e intermedial a propósito de conceptos e categorías como narratividade, hibridismo, parodia ou postmodernidade.

Para nós resulta especialmente relevante a influencia das tecnoloxías dixitais nesta nova forma narrativa, xa que, como explican dende a Universidade do Minho, “a generalização dos novos media (internet, videogames, DVD, etc.) e de novos suportes físicos para a escrita (ecrãs de telemóvel e de computador, Twitter) desencadeou um vasto desenvolvimento da produção e circulação de histórias, criando ao mesmo tempo novos constrangimentos físicos e novas “linguagens” que vieram modificar as formas e os géneros literários tradicionais (romances, novelas, contos). As novas práticas materiais de produção textual permitiram a criação de formas narrativas minúsculas que circulam em livro e na imprensa escrita, mas também em blogs, e-books e telemóveis (literatura digital). Daí a reativação da criação e do consumo de narrativas breves e ultrabreves, que surgiram há cerca de cem anos no contexto do modernismo, das vanguardas e da cultura de massas”.

Pola Universidade de Santiago de Compostela participou neste simposio a investigadora Begoña Díez Sanz, coa ponencia “El título en la minificción de José María Merino. Ensayo de una tipología”, que se pode ler enteira aquí, igual que o resto das actas do simposio.